Wat gebeurt er met je achternaam als een adoptie wordt beëindigd?
Adoptie is een prachtige manier om gezinnen te vormen. Soms veranderen omstandigheden zodanig dat een adoptie niet langer werkt voor het geadopteerde kind of voor de adoptieouders. In dat geval is het – onder bepaalde voorwaarden – mogelijk om een adoptie te herroepen. Maar wat gebeurt er dan met de achternaam van het kind? En kun je ervoor kiezen om de achternaam van je adoptieouders te behouden?
In dit artikel leggen wij uit wat er juridisch gebeurt bij herroeping van adoptie, welke regels gelden voor het behoud van je achternaam, én hoe je dit proces kunt starten.
Kan een adoptie worden herroepen?
Ja, een adoptie kan in Nederland worden herroepen, maar alleen in uitzonderlijke gevallen. Het is een juridisch complex traject, dat alleen mogelijk is als het kind meerderjarig is en er sprake is van ernstig verstoorde verhoudingen. De rechter kijkt daarbij altijd of herroeping in het belang van het kind is.
Belangrijke voorwaarden:
- Alleen het meerderjarige geadopteerde kind kan het verzoek indienen
- Er moet sprake zijn van zwaarwegende gronden, bijvoorbeeld een langdurig conflict of het ontbreken van elk contact
- Het verzoek moet worden ingediend binnen een wettelijke termijn van vijf jaar nadat het kind meerderjarig is geworden (artikel 1:231 BW)
Let op: hoewel de wet strikt is, zijn er in de praktijk uitspraken geweest waarbij de rechter toch een herroeping toestond, ook buiten deze termijn. Recht in Balans heeft in dergelijke gevallen met succes cliënten bijgestaan.
Wat gebeurt er met je achternaam na herroeping?
Bij het herroepen van een adoptie keert de juridische situatie in principe terug naar de situatie vóór de adoptie. Dit betekent dat je als geadopteerde meestal ook je oorspronkelijke achternaam terugkrijgt:
- Als er vóór de adoptie een juridisch vader was, krijg je zijn achternaam terug.
- Als er geen juridisch vader was, krijg je de achternaam van je moeder.
Uitzonderingen: achternaam behouden
In de praktijk zijn er meerdere uitspraken geweest waarin de rechter toestond dat het geadopteerde kind zijn of haar adoptienaam mocht behouden, ondanks het ongedaan maken van de adoptie. Dit geldt zowel voor minderjarigen als voor meerderjarigen.
De rechter kan hierbij de volgende omstandigheden laten meewegen:
- Problemen bij naamswijziging: Denk aan emotionele schade of praktische bezwaren (zoals zakelijke gevolgen).
- Identiteitsgevoel: De mate waarin de huidige achternaam onderdeel is geworden van je identiteit.
- Gezinsbanden: Draagt je partner, kind, broer of zus dezelfde achternaam? Dat kan reden zijn om de naam te willen behouden.
- Beperkte alternatieven: Als wijziging via een andere juridische route niet mogelijk of lastig is.
- Geen bezwaar van adoptieouder: Als de adoptieouder instemt met het behoud van zijn/haar naam.
Hoe kun je dit aanvragen?
Als jij overweegt om een adoptie te laten herroepen én je achternaam wilt behouden, is het belangrijk om tijdig juridisch advies in te winnen. Dit proces verloopt via de rechtbank en vereist een verzoekschrift, opgesteld door een advocaat.
Bij Recht in Balans helpen wij je van begin tot eind. Wat kun je van ons verwachten?
- Inventarisatie van jouw situatie tijdens een oriënterend gesprek
- Advies over haalbaarheid en strategie, inclusief kansen op het behouden van je huidige achternaam
- Opstellen en indienen van het verzoekschrift bij de rechtbank
- Begeleiding tijdens de zitting en afhandeling van de uitspraak
- Doorvoering van de naamswijziging (of behoud) in het geboorteregister
Neem contact op voor advies op maat
Het herroepen van een adoptie én het regelen van de achternaam is emotioneel én juridisch complex. Wij begrijpen dat dit geen gemakkelijke stap is. Onze gespecialiseerde advocate mr. Marieke Veken begeleidt je met kennis van zaken, empathie en een heldere aanpak.
Heb je vragen of wil je weten wat er in jouw situatie mogelijk is? Neem gerust vrijblijvend contact met ons op. Wij staan voor je klaar.
Meer hierover lezen?
- https://recht-in-balans.nl/kan-een-adoptie-door-een-stiefouder-worden-herroepen/
- https://recht-in-balans.nl/herroeping-adoptie/
- https://recht-in-balans.nl/herroeping-van-een-adoptie-door-stiefvader/
19 augustus 2025,
mr. Marieke Veken 06-293.721.84

